Ad grammaticam linguae universalis Philippi Labbii

 [1689 (?)]

Grammatica linguae universalis Missionum et Commerciorum simplicissimae, brevissimae *facillimae, ut ejus beneficio multa dicantur et audiantur paucis, multa scribantur et legantur paucis; terra fiat Labii unius accessere Lexici et Tirocinii specimina autore Phil. Labbe S. J.*

Meminit in praefatione conferendum hoc suum opus cum cognatis quibusdam, nempe cum Intelligentiis Johannis de Villiers Parisiis 1587 excusis, et cum libello De Charactere Universali Johannis Douet in eadem urbe 1627 publicato; et duobus libris ab H. Justello communicatis, Londini excusis, uno 1657, altero 1661. Addit haec sibi decreta arrisisse: 1) ablegandos esse casus a nominibus, a verbis personas, quae illos per particulas, has per pronomina suppleri posse. 2) ablegandum superlativa comparativa, Tum genera nisi cum discernitur sexus. 3) Plurales a singulari adjuncti sibilo S distinguendos. 4) modos verborum mutatione vocalis finalis tempora inserta consonante characteristica, vocem passivam addito R posse formari. 5) Pronomina quae saepissime occurrunt, et personas in verbis agunt brevissimo unius vocalis signo exprimenda. 6) Maximam derivatorum compositorumque rationem habendam, ut quam minimo sumtu fiat, eodemque tenore; nec negligenda esse numeralia, quibus omnis illuminatur oratio. 7) Particularum hoc est praepositionum conjunctionum adverbiorumque sylvam certis limitibus, iisque arctissimis concludendam. 8) Fundanda haec in cognitissimae Europaeis omnibus Latinae linguae radicibus, in flexione quam minima servato naturae ipsius ductu atque ordine in syntaxi et pronuntiatione. 9) Exhibendum specimen Grammaticae et Januae. 10) Subjungendum Lexicon, in quo verba ad suas radices atque origines revocentur.

Interim noto autorem in cap. de syntaxi (contra propria decreta exceptiones excludentia) dicere pleraque substantiva debere adjectivis praeponi; item plerasque conjunctiones et quaedam adverbia, quae aliis optativum vel subjunctivum, hic regere infinitivum.