Series VI Band 4 · No. 215.
Cyclognomica ex Lullio, Gregorio Tolosano, Gemmae Frisii Cyclognomica, Rotis Jasonis Denores, et Bruno
[1677 bis 1679 (?)]
CYCLOGNOMICA, ROTIS JASONIS DENORES, ET BRUNO
[1677 bis 1679 (?)]
Cyclognomica ex Lullio, Gregorio Tolosano, Gemmae Frisii
CIRCULUS PRIMUS PRO COPIA VERBORUM. Ejus rotae
B. Grammatica (declinatio, conjugatio, syntaxis)
~~C. Rhetorica (Tropus, figura dictionis, figura sententiae)
~~D. Logica (Loca inventionis, enuntiatio, syllogismus )
~~E. Lexica (synonyma linguae ejusdem, diversae, epitheta et antitheta)
~~F. Poetica (rhythmus, versus, poema)
~~G. Metaphysica (transcendentia, praedicamenta, mista)
~~H. circuli generales (subjectorum, praedicatorum, quaestionum)
~~I. tres termini generales (Essentia, scientia, opinio)
K. disciplina propria.
CIRCULUS SECUNDUS SUBJECTORUM.
B. Deus.
C. angelus.
D. coelum.
E. homo.
F. creaturae sentientes.
G. vegetabiles.
H. quae habent tantum essentiam.
I. praedicamenta.
K. accident[ia].
L. virtutes et vitia in quolibet horum principia vel essentia, affectiones, actio vel distinctio, definitio, distributio, regulae, causae, effectus, modus obtinendi.
CIRCULUS TERTIUS
B. Bonitas (Honestas, decus, commoditas, salus, benignitas, utilitas, suntque~~
~~bona, vera, apparentia, honesta, utilia, jucunda; animi, corporis, fortunae).
C. Magnitudo (Capacitas, multitudo, fertilitas, copia, amplitudo. Magnitudo est~~
~~molis vel virtutis, infinitum actu vel potentia).
D. Duratio (Constantia, stabilitas, perseverantia, firmitudo, immortalitas, aeternitas,~~
~~tempus, inconstantia, mortalitas, aeternitas a priori, posteriori, aevum, tempus).
E. Potestas (potentia, actus, autoritas, fortitudo, officium, dignitas, facultas, altitudo;~~
~~Potentia activa, passiva, naturalis, voluntaria, ordinaria, extraordinaria.
F. Cognitio (consilium, ordo, lex, regula, ratio, scientia, industria, prudentia,~~
~~certitudo, opinio naturalis, supernaturalis, distincta vel confusa; a priori vel posteriori;
sensitiva vel intellectiva).
G. Voluntas (appetitus, desiderium, Ardor, fervor, cupiditas, affectus, amicitia,~~
~~societas, appetitus innatus, elicitus, sensitivus, rationalis etc.).
H. Virtus, Honestas, aequitas, justitia etc. (intellectualis, moralis).
I.
~~vel spiritualis).Veritas (Essentia, certitudo, affirmatio, negatio. Veritas rei vel orationis, moralis
K. Gloria (Gaudium, victoria, fruitio, pulchritudo, gloria orta vel apparens). Haec~~
~~praedicata de se invicem praedicari possunt: bonitas magni, magnitudo boni.
CIRCULUS QUARTUS RESPECTIVORUM PRAEDICATORUM.
B. Differentia (disparitas, varietas, remotio, multiplicatio, diversitas, separatio,~~
~~distinctio, dissimilitudo. Estque differentia Generica, specifica, distributio perfecta,
imperfecta).
C. Concordantia (identitas, similitudo, aequalitas, unitas, proportio, convenientia,~~
~~sympathia, comparatio etc. Estque convenientia ratione subjecti, causae etc.).
D. Contrarietas (oppositio, contradictio, privatio, inimicitia, destructio: estque~~
~~contrarietas mediata vel immediata).
E. Principium (causa, autoritas, origo, praerogativa, influxus, estque principium~~
~~essentiae, cognitionis, incomplexum, complexum).
F. Medium (via, vinculum, connexum, unio, modus. Medium negationis participationis).
G.
~~Finis est perfectionis vel imperfectionis, cujus vel cui).Finis (Extremum, perfectio, ultimum, privatio, quies, scopus, complementum.
H. Majoritas (sublimitas, eminentia, Magnificentia, magnidecentia, excellentia~~
~~etc. majus rei vel probabilitatis).
I. Aequalitas (paritas, proportio, imitatio, conformitas. Aequalitas rei vel probabilitatis,~~
~~essentiae, vel accidentis).
K. Minoritas (parvitas, fragilitas, facilitas, Minus rei vel probabilitatis).
~~CIRCULUS QUINTUS QUAESTIONUM.
B. Methodus Lullii (decem ejus quaestiones: Utrum, quid, de quo, quare,~~
~~quantum, quale, quando, ubi, quomodo).
C. Methodus Historicorum (quis, quid, ubi, quibus auxiliis, cur, quomodo,~~
~~quando).
D. Didascalica Methodus (An res, quid res sit, quae causae, partes, effecta,~~
~~cognata, pugnantia).
E. Meth[odus] Philosophiae practicae (de virtute quam praestans, utilis,~~
~~quod obtineatur).
F. theoreticae (quid res, proprietates, effecta).
~~H. Meth[odus] popularis (An conveniat et cur; an sit agendum, et quomodo).
~~I. Meth[odus] Analyticorum (summa rei, partes, observationes, Monita).
~~K. altera Meth[odus] Historicorum (antecedentia, forma, consequentia).
~~CIRCULUS SEXTUS THEOLOGICUS.
B. Schola naturae (his liber naturae, vox creaturae, accipe, redde, finge; literae~~
~~hieroglyphicae insculptae. Dei potentia, sapientia, bonitas).
C. Schola gratiae (liber scriptura, doctor Deus, literae ejus opera).
~~D. Biblia parva (symbolum, decalogus, oratio dominica, 9 sacramenta).
E.
~~consolatio).Biblia magna (in quolibet superno loco, doctrina, refutatio, institutio, correctio,
F. Deus (essentia, persona, actio).
G.
~~Poenitentiae, liberationis, gratitudinis, impedimenta satanae, carnis, mundi).Homo (status confectionis, defectionis, refectionis, perfectionis. Officium).
H. Christus (persona, officium, beneficia).
~~I. (Ecclesia militans, triumphans).
K. Schola gloriae (post hanc vitam).
~~CIRCULUS MISTUS, SEPTIMUS
B. Tres rotae Jasonis Denores. Generis demonstrativi, (thema laudis~~
~~directe vel oblique per speciem gratiarum actionis vel gratulationis; ut «animae, corporis,
fortunae», probationes a testibus, decretis publicis, trophaeis, statuis, locis topicis; affectus
excitatio amoris et benevolentiae, circumstantiae, res, personae, loca, tempora, rationes,
causae). Generis deliberativi (Themata: bellum, pax, munitiones, creandus~~
~~magistratus, consuetudo introducenda, praemium vel poena. Argumenta a necessario,
possibili, facili, utili, honesto, delectabili, vel contrariis. Adde topica. Affectus desideri,
amoris, spei, honoris. Circumstantiae rei, personae, loci, temporis, rationis, causae).
Generis judicialis (Themata: status conjecturalis, qualitatis, definitionis rei. Argumenta,~~
~~testes, justa tormenta, juramenta. Et contra hoc. Affectus odii, amoris, invidiae,
misericordiae, iracundiae, mansuetudinis. Circumstantiae rei, personae, loci, temporis,
rationis, causae).
C. Rota Historica. (intervallorum et articulorum Historiae).
~~D. Philosophiae practicae (« - » Eccles. polit. oecon. scholast.).
~~E. Rota philologica (dicta, similia, exempla).
F.
Rota trium sigillorum, quae sunt Universitatis (ut percurramus rerumuniversitatem, cum de re proposita dicturi sumus),
~~ducimus per disciplinas), Encyclopaediae (cum themavariae lectionis, cum lecta nostra hac applicamus.
G.
Rota senatoria, de qua Theodorus Zawacky Polonus practica;
~~poena), arma (sumenda, non sumenda, ponenda), societas (ineunda vel non, dirimenda),
pecunia (eroganda, paranda), mos (inchoandus, abolendus), Causarum genera sex. Lex (roganda, abroganda), meritum (praemium,loca persuasionum sex,~~
~~possibile, necessarium, facile, Honestum, utile, delectabile, et horum contraria. ~~Adjunctiones~~~~
~~sex, persona sacra, polit[ica], publ[ica], priv[ata], locus (sacer, politicus, publicus,
privatus). Res (quanta, qualis). Causa impellens (ad faciendum). Tempus (antequam
agas, dum agis, cum egisti). Modus seu ordo (hoc prius, illud simul, aliud postea).
H. Rota juridica (subjecta juris, res personae, actiones, processus: actor reus~~
~~judex. Principia tria honeste vivere etc. divisio: jus divinum, naturae, gentium, civile,
canonicum, patrium. Interpretatio legum).
I. Rota medica, regulae indicationis v.g. moderata durant curationis,~~
~~contrariis; subtractione, additione, alteratione, concocta non cruda medicanda. Regulae
conservationis per similia, et quae secundum naturam regulae prudentiae, principiis~~
~~obsta tollenda causa, e duobus malis minus, orta sapiunt originem. Extremis malis
extrema remedia, opportet assuefieri contrariis quae reliquuntur a morbis, tollenda metu
recidiva. Ex contrariis temperamentum. Impura quo magis nutries, magis laedes adde
Gemmae Cyclogn[omica]. Haec non tantum de medicina corporis, sed et animi et societatis.
Denique
K. Rota examinis in omni disciplina, quaelibet habet specialia criteria, seu loca
primaria.